Kamienica

Mama jest mieszkanką Łodzi od pokoleń. Babcia została zabita przez Rosjan przed wojną. Dziadek był w AK i zostaje rozstrzelany w 1946r. W 1933 r. w Wilnie urodził się mój ojciec. Po wojnie był sam we Wrocławiu. W wieku 17 lat poszedł do wojska.

Po służbie wojskowej przyjechał z kolegą do Łodzi. Poznał moją mamę i wziął ślub. Nowożeńcy mieszkali z rodzicami mamy na Złotym Rogu czyli róg ulicy 22 lipca i Żeromskiego. Były to trzy duże pokoje, kuchnia, łazienka i ubikacja. Dziadek miał takie mieszkanie, bo był dyrektorem zakładu szyjącego pierwowzory. To stanowisko zajmował przed wojną, podczas jej trwania i po okupacji. Mama była zawsze księgową.

Mieszkańcy kamienicy byli dla siebie życzliwi, mimo różnego pochodzenia. Mieszkali tam lekarze, adwokaci, robotnicy. Byli Żydzi i Polacy oraz Niemka, która nie chciała wyjechać do swojego kraju. Od frontu znajdował się warzywniak, jego właściciel miał samochód bagażowy. Wszystkie dzieci się razem bawiły. Dzieci były traktowane jednakowo, nikt się nie wywyższał. Były to rodziny wielodzietne. W rodzinie żydowskiej było siedmioro dzieci. W polskiej było dziesięcioro, w innej pięcioro. Ja jestem jedynaczką. Jedynie dziewczynka z rodziny żydowskiej była izolowana od reszty. W roku 1968 wyjechali do Izraela. Nie pamiętam zachowań antysemickich. Chłopcy z tej rodziny byli w armii izraelskiej, bardzo im współczuliśmy. Kilka lat korespondowaliśmy.

Został jeden starszy człowiek Żyd, handlował złotem, często przychodził do babci i wspominali dawne czasy. Moja rodzina nie była źle nastawiona do Żydów ani do Niemców. Mama pamięta, że żołnierz niemiecki dał jej pomarańczę. Nie byli źle nastawieni do innych narodowości. Natomiast nienawidzili Rosjan. Dziadek opowiadał straszne rzeczy, które miały miejsce po wkroczeniu Rosjan do Łodzi. W szpitalu wojskowym przy ulicy Żeromskiego okradali ludzi z pierścionków i obrączek. Dziadek mówił: ,,Zosiu jakich czasów doczekaliśmy, że ta swołocz nas wyzwoliła”.

Właściciel sklepu warzywnego miał troje dzieci. W niedzielę zabierał nas samochodem do parku na Zdrowiu. Jechały całe rodziny. Było wesoło. Nikt się nie upijał oprócz jednego z sąsiadów, który prawdopodobnie pędził bimber. Jego żona musiała dorabiać, haftowała pagony do mundurów. Ludzie się odwiedzali i pomagali sobie nawzajem.

Ojciec pracował w zakładach naprawy samochodów. Fachu nauczył się jaszcze przed wojną. W Wilnie rodzina miała warsztat, w którym pomagał, bo interesował się pojazdami. Miał wykształcenie podstawowe. Zrobił papiery mistrzowskie, żeby otworzyć swój warsztat.

W 1972 roku przeszedł na swoja działalność gospodarczą. Najpierw dzierżawił od państwa plac, wybudował warsztat, a potem musiał wykupić swoją własność od urzędu miasta.

Ojciec pracował cały dzień. Mama nie pracowała. Ojciec zabierał nas w niedziele na obiad do Poznania, Lublina, lubił zwiedzać. Rodzice nigdy nie narzekali na warunki ekonomiczne.

Ojciec czuł, że Państwo jest niesprawiedliwe i że jest dyskryminowany, uważany za złodzieja. Dostał kredyt z banku na budowę segmentu. Inne banki nie dawały prywaciarzowi. Gdy ojciec zachorował, musiałam zrobić papiery czeladnicze, żeby przejąć nasz własny warsztat.

Po szkole podstawowej wybrałam szkołę włókienniczą w dziale konfekcjonowania dzianin. Rozpoczęłam też studia na wydziale włókienniczym. W czasach szkoły podstawowej i średniej jeździłam na wycieczki organizowane przez nauczycieli. Zawsze miałam szczęście trafić na nauczycieli z pasją. Łódź poznałam dzięki nauczycielce od języka polskiego. Chodziłam na zajęcia do MDK, na plastykę, na basen i na angielski. Należałam też do ZHP.

Ojciec jednak nie akceptował warunków, jakie panowały na obozie harcerskim i zabrał mnie do domu.

Byłam też na koloniach w Białym Dunajcu, były to super wakacje. Jako jedynaczka szukałam towarzystwa innych dzieci. Lubiłam też jeździć pociągiem. Ojciec nie był nadopiekuńczy. Wymagał ode mnie samodzielności i nie pomagał w stawianych zadaniach.

Wakacje spędzałam z mamą i babcią w Jarosławcu . Wynajmowaliśmy tam mieszkanie.

Później jeździliśmy za granicę, zwiedziłam wiele miejsc w Europie. Rodzina nie była religijna. Nie należeli do partii, ale naszymi klientami byli wysoko postawieni w PZPR.

Ojciec nie wychodził z nimi w dyskusje. Rodzice organizowali co tydzień przyjęcia. Znajomi mieli działki, więc wszyscy się odwiedzali. Nie czułam, że jestem lepiej sytuowana, nie zwracałam na to uwagi.

Pamiętam ulicę Piotrkowską. Chodziłyśmy często na pieszo z placu Niepodległości do Wolności. Nigdy nie bałam się chodzić sama po mieście. Piotrkowska była piękna, kolorowa, mnóstwo oświetlonych sklepów, neony. Było dużo barów, kawiarni i restauracji. Na ulicy było dużo ludzi, a tramwaje były pełne, obwieszone jak winogrona. Uważam, że ludzie byli uśmiechnięci i nie było nienawiści tak jak teraz.

Krystyna 1956

Podobne wpisy